Sałatka ziemniaczana babci
Ze wspomnień z dzieciństwa najchętniej wracamy do Bożego Narodzenia, które obchodziliśmy u babci i dziadka. Choinkę przynosiło Dzieciątko, więc widzieliśmy ją dopiero wieczorem, razem z prezentami. Od rana pościliśmy, żeby zobaczyć złote prosiątko, a przynajmniej zawsze się staraliśmy. Zgodnie ze zmodyfikowaną tradycją w południe wolno było zjeść Kubę. Kubę zawsze robiła babcia i poza świętami nie pojawiała się na naszym stole. Była po prostu potrawą wyłącznie bożonarodzeniową. Po południu wychodziło się na spacer i oczywiście najchętniej wyobrażamy to sobie ze śniegiem. W telewizji leciało mnóstwo bajek.
Cały uroczysty ceremoniał zaczynał się od świątecznej kolacji. W salonie rozkładało się stół, żebyśmy wszyscy się przy nim zmieścili, babcia kładła na nim odświętny haftowany obrus bożonarodzeniowy i piękną zastawę „od wielkiego dzwonu”. Wszyscy ubieraliśmy się choć trochę odświętnie, a na środku stołu zapalaliśmy świecę. Już samo to tworzyło taką szczególną świąteczną atmosferę.
Potem mama przynosiła w wazie zupę rybną, którą robi absolutnie niezrównaną (dotąd nie udała nam się równie dobra, choć znamy przepis), oraz miseczkę ze smażonym pieczywem do zupy. Po pokoju rozchodził się cudowny zapach świątecznego menu. Do kieliszków na nóżce, ozdobionych plasterkiem cytryny i przyklejonym cukrem, nalewało się aperitif (Cinzano albo coś takiego), dzieciom coś bezalkoholowego. Potem dziadek, a za nim wszyscy, wstawali i dziadek zaczynał półgłosem odmawiać Ojcze nasz, a babcia dołączała. Kiedy skończyli, przechodzili do Zdrowaś Maryjo. Ani my, ani rodzice nie jesteśmy wierzący, ale pamiętamy z dzieciństwa, że atmosfera tej chwili sprawiała, jakby człowiek znalazł się w jakiejś bajce. Dodajmy, że dziadek z babcią modlili się na głos tylko w Wigilię.
Kiedy skończyła się modlitwa, stukaliśmy się kieliszkami, siadaliśmy i zabieraliśmy się do zupy. Zwykle braliśmy dokładkę. Po zupie babcia z mamą przynosiły na stół miskę sałatki ziemniaczanej, ozdobionej plasterkami jajek, małymi marynowanymi kawałkami papryki kapia, natką pietruszki kędzierzawej i cytryną. Potem płaski półmisek ze smażonymi kawałkami karpia, ozdobiony cytryną i natką pietruszki kędzierzawej. Zabieraliśmy się do jedzenia. Wybieranie ości nie bawiło nas aż tak bardzo, ale za sałatką ziemniaczaną babci wprost przepadaliśmy. Gdyby tylko w brzuszku nie było już dwóch talerzy zupy.
Długie oczekiwanie na choinkę i Dzieciątko zbliżało się do końca, a my zawsze strasznie się niecierpliwiliśmy. Wiedzieliśmy, że kiedy wszyscy skończą kolację i popiją jedzenie pilzneńskim piwkiem, tata pójdzie otworzyć okno w pokoju na dole, żeby Dzieciątko mogło przylecieć z choinką i prezentami, a potem będziemy już czekać na dźwięk dzwoneczka.
Tylko że tata i dziadek ciągle dokładali sobie kolejne kawałki ryby i wcale się nie spieszyli. W duchu byliśmy na nich źli, tak bardzo nie mogliśmy się doczekać.
Po jedzeniu tata zszedł więc na dół i wrócił, żeby oznajmić nam, że otworzył okno. Teraz zaczynało się pełne napięcia czekanie na dzwonek. Ciągle troszeczkę wątpiliśmy, czy to Dzieciątko naprawdę istnieje, ale jak inaczej dzwoneczek mógłby zadzwonić, skoro wszyscy jesteśmy na górze? Prababcia na dole, w swoim pokoiku, nigdy nie przyszła nam do głowy. Dzwoneczek miał bardzo pełne brzmienie i do dziś dokładnie pamiętamy ten dźwięk. Długie, głośne dzwonienie, mniej więcej na dźwięku E w drugiej oktawie.
Ruszaliśmy więc do choinki. W pokoju na dole było chłodniej od otwartego okna, ciemno, a pośród ciemności świeciła choinka i leżała pod nią sterta prezentów, niektóre zapakowane, inne nie, więc już wiedzieliśmy, na co się cieszyć. Tata zamykał okno, zapalał zimne ognie, a dziadek zaczynał śpiewać kolędę — czasem nawet ze skrzypcami. Narodził się Chrystus Pan. Dołączaliśmy przy refrenie i znanych zwrotkach. Był to taki obowiązkowy punkt, który pięknie dopełniał tę niepowtarzalną atmosferę. Śpiewaliśmy kolędę, całe cztery pierwsze zwrotki ze wszystkimi powtórzeniami, ogromnie się cieszyliśmy i nie mogliśmy się doczekać prezencików.
Kiedy śpiewanie się kończyło, zapalenie świateł przerywało tę tajemniczą atmosferę i zaczynało się rozpakowywanie.
Dziś nie ma już z nami ani dziadka z babcią, ani naszej starszej siostry, z którą przy choince ściskaliśmy się z radości, a kiedy byliśmy starsi, graliśmy kolędy: my na gitarze, a ona na flecie poprzecznym. I tej samej atmosfery nie da się powtórzyć. Tkwi ona tylko w dziecięcej duszy i w tym, jak rodzice i dziadkowie podają dzieciom tę atmosferę. A dla nas jest już i na zawsze będzie inaczej. Mimo to człowiek chętnie wraca do dzieciństwa, do tych pięknych wspomnień, i wierzy, że jego dzieci równie mocno zachwycają się takimi świętami, jakie my im przygotowujemy. Zamiast karpia jemy inną rybę, bo partnerka nie przepada ani za karpiem, ani za sałatką, a tym bardziej za zupą rybną, zamiast prababci dzwoni dźwięk dzwoneczka w formacie .avi, ustawiony w harmonogramie zadań Windows na komputerze, i nie modlimy się, ale nadal śpiewamy kolędę i mamy nadzieję, że naszej Sárince i naszej pozostałej dwójce dzieci też podoba się to tak jak nam, kiedy byliśmy dziećmi.
Ponieważ Boże Narodzenie miało tak szczególną atmosferę, tę samą atmosferę i wyjątkowość miał też każdy smakołyk, który przygotowała mama albo babcia. Nie wszystkie potrafimy dziś przyrządzić tak samo, ale mimo to zamierzamy pokazać Wam sałatkę ziemniaczaną babci. Na podstawie przypuszczeń mamy, jak babcia ją robiła, powstał poniższy przepis.
Każda rodzina robi sałatkę ziemniaczaną inaczej i ma ona całkiem sporo wariantów. Od takiej niemal jak sałatka paryska, aż po prawie same ziemniaki z odrobiną majonezu. Pokażemy Wam tę, którą pamiętamy z dzieciństwa.
Czego będziemy potrzebować?
3 jajka
trochę masła
dodatkowe jajko do ugotowania na twardo, do ozdobienia miski.
3 średnie marchewki
2 małe ogórki konserwowe
mała puszka groszku
5 średnich ziemniaków
4-5 szalotek (babcia dawała zwykłą cebulę, ale spróbujemy użyć szalotki)
majonez
sól, pieprz, ewentualnie sok z cytryny
A teraz jak to zrobić?
Na patelni rozgrzewamy łyżkę masła, a w międzyczasie rozbijamy trzy jajka i roztrzepujemy je. Następnie wlewamy na patelnię i na średnim ogniu robimy jajecznicę, mieszając.
Marchewkę obieramy i kroimy w jednakową kostkę (bok kostki ok. 8mm)
Ziemniaki gotujemy w mundurkach.
Kiedy ziemniaki są gotowe, kroimy je w kostkę o boku około 1 cm, w miarę możliwości jednakową (babcia miała krajacz do ziemniaków, taką kratkę, przez którą je kroiła). Ugotowaną marchewkę odcedzamy. Po ostygnięciu wkładamy wszystkie dotychczasowe składniki do miski.
Ogórki opłukujemy z kwaśnej zalewy, osuszamy i kroimy na drobne kawałeczki, znacznie mniejsze niż ziemniaki i marchewkę. Groszek również płuczemy i oba składniki dodajemy do miski.
Następnie obieramy szalotkę i kroimy najdrobniej, jak tylko potrafimy.
Również dodajemy do miski.
Solimy, pieprzymy i dodajemy majonez (jesteśmy tchórzami i kupiliśmy Hellmans — nie chcieliśmy zepsuć sałatki).
Mieszamy, ewentualnie dodajemy więcej majonezu, dosalamy, doprawiamy pieprzem i ewentualnie sokiem z cytryny.
Teraz trzeba odstawić sałatkę w chłodne miejsce i zostawić na przynajmniej dzień, żeby się przegryzła.
Potem dekorujemy ją w misce:
Smacznego.
Wszystkim czytelnikom naszego bloga życzymy pięknych świąt Bożego Narodzenia, przede wszystkim dużo spokoju, pogody ducha i szczęścia.
RIK pisał to w czasach, kiedy dopiero uczył się gotować, nie wszystkie informacje wytrzymują porównanie z obecną wiedzą.